I tēnei wā, kei te raru te mākete kaipuke o te ao i te nui o te raruraru, pērā i te uaua ki te kimi i tētahi kāpene kotahi, te uaua ki te kimi i tētahi pouaka kotahi, me te pikinga o ngā utu utanga. Ko te tumanako hoki a ngā kaituku me ngā kaituku utanga ka puta mai ngā kaiwhakahaere ture ki te wawao i ngā kamupene kaipuke.

Ina hoki, he maha ngā tauira kua puta mō tēnei āhuatanga: nā te mea kāore e taea e ngā kaihoko ki tāwāhi te tono kāpata, i tuhia e ngā tari whakahaere o Amerika he ture hei tono i ngā kamupene kaipuke kia whakaae ki ngā tono mō ngā ipu kaweake katoa o Amerika;

I whiua e te tari ārai-monopoli o Kōrea ki te Tonga ngā utu whiu ki runga i ngā kamupene kaipuke e 23 mō te whakapae i mahi tahi rātou ki te whakarerekē i ngā utu utanga;

I whakautu anō te Manatū Whakawhitiwhiti Kōrero o Haina: ki te mahi tahi me ngā kamupene kaipuke o te ao ki te whakanui ake i te kaha o ngā huarahi kaweake a Haina me te tuku ipu, me te tirotiro me te whakatau i ngā utu ture kore…

Heoi, i kī te Komihana o Ūropi kāore rātou i whakaae ki te mahi i tētahi mea mō te wera rawa o te mākete kaipuke.

Nō nā tata nei, i kī a Magda Kopczynska, te tumuaki o te tari moana o te Komihana Pākehā, "Mai i te tirohanga a te Komihana Pākehā, kei te ako mātou i te āhuatanga o nāianei, engari kāore au i te tino whakaaro me whakatau wawe tātou i tētahi kaupapa here hei whakarerekē i ngā mea katoa kua pai te haere."

I whakapuakina tēnei e Kopczynska i tētahi hui tukutuku i te Paremata o Ūropi.

Nā tēnei kōrero i waea tika atu ai tētahi rōpū o ngā kaikawe utanga ki ngā tāngata pai. Ko ētahi o ngā whakahaere e whakahaerehia ana e ngā kaikawe utanga, i tumanako rātou ka taea e te Komihana Pākehā te wawao i roto i ngā mahi a ngā kamupene kaipuke i te mea e piki haere ana te tere o te kawe waka, ngā whakaroa o ngā umanga, me ngā mekameka tuku koretake.

Kāore e taea te kī ko te pikinga o te tono i te wā o te mate urutā hou te take o te raruraru o te whakakīkī me te utaina rawa o ngā taunga kaipuke. I kī te Tumu Whakahaere o Mediterranean Shipping kua whakaroa te umanga ipu i te whanaketanga o ngā hanganga, he wero nui anō hoki tēnei i roto i te mākete ipu.

"Kāore tetahi i roto i te umanga i whakaaro ka wera te mākete ipu nā te mate urutā. Ahakoa rā, ko te mea kua whakaroa te hanganga o te umanga kaipuke kua ara ake ai ētahi o ngā wero e pā ana ki te umanga." I a Søren Toft i te Hui Tauranga o te Ao i te Wenerei (I te Hui Tauranga o te Ao), i kōrero ahau mō ngā arai i pā ki tēnei tau, te noho puku o ngā tauranga me te teitei o ngā utu utanga.

"Kāore tetahi i whakaaro ka pēnei te āhua o te mākete. Engari, ki te tika, kua whakaroa te hanganga hanganga, ā, kāore he otinga kua oti te whakarite. Engari he mea pouri tēnei, nā te mea kei te taumata teitei te pakihi ināianei."

I kī a Søren Toft he "tino uaua" ngā marama e iwa kua pahure ake nei, ā, nā tēnei hoki i ārahi a MSC ki te mahi i ngā haumitanga e tika ana, pērā i te whakawhānui ake i tana kahui kaipuke mā te tāpiri i ētahi kaipuke me ngā ipu hou, me te haumi ki ngā ratonga hou.

"Ko te pūtake o te raruraru ko te hekenga nui o te tono i mua, ā, me whakahoki e mātou te kaipuke. Kātahi ka piki ake te tono i tua atu i te whakaaro o te tangata. I tēnei rā, nā ngā here o te Covid-19 me ngā whakaritenga tawhiti, kua roa te korenga o ngā tāngata mahi i te tauranga, ā, kei te pāngia tonu mātou." Te kī a Toft.

I tēnei wā, he tino teitei te pēhanga wā i roto i ngā tauranga ipu nui o te ao. I te wiki kua taha ake nei, i kī te Tumu Whakarae o Hapag-Lloyd, a Rolf Habben Jansen, nā te pōrearea o te mākete, ka roa ake te wā pīki.

I mea ia, tērā pea ka ara ake ngā arai me ngā whakaroa i te āhuatanga o nāianei, ā, ka piki ake pea ngā utu utanga kua teitei kē ina whakaritea ngā taonga i te wā wawe o te Kirihimete.

"Kua kī tonu te nuinga o ngā kaipuke ināianei, nō reira, ina iti haere te raruraru, ka piki ake te kaha kawe o te raina, ā, ka pōturi ake te tere. Mena kei te piki haere tonu te tono i te wā pīki, tera pea ka roa ake te wā pīki," te kī a Habben Jansen.

E ai ki a Habben Jansen, nā te nui rawa o te tono i tēnei wā, kāore he tūmanakohanga mō te mākete kia hoki ki te āhua noa.